MİDİLLİ

Midilli adası (Yunanca: Lésvos Osmanlıca: "), Ege Denizinin kuzeydoğusunda bulunan, dağlık bir Yunan adası. Yunanistanın ana karasından çok Türkiyenin Ayvalık ilçesine yakın olan ada, Girit ve Eğribozdan sonra Yunanistanın en büyük üçüncü adasıdır.[2] Başkenti Mytilenedir. Ünlü Yunan şairleri Alcaeus ve Sapphonun memleketidir. Eşcinsel bayan şair Sapphoya atfen, Lésvoslu anlamına gelen lezbiyen sözcüğü 1800lü yıllardan itibaren bayan eşcinsel anlamında kullanılır olmuştur.

Coğrafya

Ada, 2 büyük körfez; Yera (Geras) ve Kalonya (Kallonis) körfezleri ile çok sayıda koylara ve burunlara sahiptir. Adanın en önemli ovaları Kalonya (Kalloni), Ippion, Perama ve Herse (Eressos) ovalarıdır. En yüksek dağlar ise Olymbos, Lepetimnos ve Psilokoudouno dağlarıdır. Ada zeytin ağacı yönünden zengin olması ile birlikte çam, köknar, çınar, kestane, kayın ağaçları ile de bezenmiştir. Adanın batı kesimi çorak, doğu kesimi ise zeytinlik ve çamlıktır.

Ekonomisi

Yerel ekonomi tarıma, özellikle zeytinyağı üretimine bağlı olup, aynı zamanda hayvancılığa ve balıkçılığa da dayanmaktadır. Ovalarda tahıl, turunçgil, zeytin ağacı ve tütün ekimi yapılır. Adadaki 13 milyon zeytin ağacından yılda 50 bin ton dolayında zeytinyağı çıkarılmaktadır. Türkiye’deki toplam üretim ise 350 bin tonu geçmiştir

Suyunun güzelliğinden dolayı Yunanistan’ın en önemli uzo üretim merkezi olan ada nüfusunun belli bir kesimi de turizm ile ilgilenmektedir. Yunanistanın Alaçatısı olarak da bilinen Molovaya her yıl binlerce turist gelmektedir.

Adanın tek havaalanı Midilli merkezinin 8 km güneydoğusunda yer alır. Atinadan günde 5 kez, Selanikten günde 1 kez ve Limniden de haftada birkaç kez sefer yapılmaktadır.

Pire, Kavala ve Sakız adasından haftada birkaç kez düzenli arabalı feribot seferleri yapılmaktadır. Selanik, Rodos, Rafina, Limni, Volos, Sisam, Dedeağaç ve Eğribozun kuzeydoğusundaki Kymi kasabasından da yine haftanın belirli günleri deniz yolu ile ulaşılabilmektedir.

Türkiyenin Ayvalık, Dikili ve Akçay merkezleri ile de yaz aylarında düzenli feribot seferleri yapılmaktadır. Ayvalıktan hergün saat 18.00de, Foça dan pazartesi-çarşamba-Cuma-Pazar saat 18.00de-cumartesi saat 11.00de olmak üzere haftada 5 gün, Dikiliden haftada 1 kez feribot kalkmaktadır. Altınoluk ile de feribot seferlerinin başlatılması için çalışmalar yapılmaktadır.

Midilli adasının 13 belediyesi vardır. Limni ve Bozbaba adaları ile beraber 2 154 km² yüzölçümlü ve 115 000 nüfuslu Lesvos yönetim birimini oluşturur. Sakız, Sisam ve Ahikerya adalari ile birlikte Saruhan adaları (Doğu Sporatlar) grubuna girer.

Tarihi
Tarih öncesi dönemden beri önemli olan ve Karadeniz yolu üzerinde bulunan ada halkı erken bir tarihte Trakya ve Troasta sömürgeler kurdu ve adalı tacirler Naukratise dek gitti. Birkaç rakip site (Antissa, Eresos, Pyrrha, Methymna ve Midilli) arasında paylaşıldı; Midilli, nüfuzunu Methymna dışında öbürlerine kabul ettirdi. Arkaik dönemde aristokrasinin çeşitli kesimleri arasında şiddetli siyasal çatışmalar meydana geldi. Terpandros, Arion, Alkaios gibi şairlerin ve Theophrastos, Hellanikos gibi filozofların yetiştiği Midillide düşün yaşamı canlıydı. Kültür sadece erkeklerin tekelinde değildi (örneğin, rahibe Sappho burada bir genç kızlar okulu kurmuştu). Adanın siyasal tarihi İyonyanınkiyle içiçedir. Perslere boyun eğen Midillililer sonra ayaklandılar ve Delos Konfederasyonuna katıldılar. İ.Ö. 428de Midilli, Atina egemenliğine karşı ayaklandı. Adada yaşayan herkesi öldürmeyi tasarlayan Atinalılar, sonra Midilliye bir klerukhia göndermekle yetindiler.

Daha sonra İskender İmparatorluğunun, Mısırdaki Ptolemaios hanedanının, Roma İmparatorluğunun sınırları içinde kalan Midilli, Roma İmparatorluğunun ikiye bölünmesi üzerine Bizansın payına düştü. İstanbulu Latinlerin işgâlinden sonra bir süre Venediklilerin elinde kaldı. İmparator Yuannes, adayı 1355te kız kardeşi ile evlenen Cenevizli Françesko Gattulisyoya verdi.

Ulaşım

Adaya Yunanistandan ulaşmak için deniz ve hava yolu kullanılmaktadır.Günde beş kez Atinadan ve günde bir kez Selanikten uçak kalkmaktadır. Ayrıca haftada iki kez Sakız(Chios) ve Limni(Limnos) adalarından sefer bulunmaktadır. Adanın en yakınında Türkiyenin Ege kıyıları bulunmaktadır ve adaya Ayvalık, Foça ve Dikiliden feribot seferleri yapılmaktadır. Adadaki karayolu ulaşım ağı özellikle başkent Midilli çevresinde gelişmiştir.